GÜNCEL
latest

GEVHERNİK KALESİNDE TARİHİ KAZI BAŞLADI

 


GEVHERNİK KALESİNDE TARİHİ KAZI BAŞLADI

Ardanu'da yer alan Hıristiyan ve Türk-İslam Medeniyetinin izlerini taşıyan yapıları bünyesinde barındıran Gevhernik Kalesi ve çevresinde arkeolojik kazı çalışmaları bölgenin tarihine ışık tutacak.

 Artvin'in Ardanuç ilçesinde, arkeolojik sit alanı olan Gevhernik Kalesi ve çevresinde Kültür ve Turizm Bakanlığı ve Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi iş birliğiyle 2021 yılında başlatılan kazı çalışmaları devam ediyor.

Orta Çağ'da bölgede hüküm süren Gürcü Krallığı ve Osmanlı döneminde ilçe merkezi olarak kullanılan bölge, kilise, cami, hamam, çeşme, iş yerleri, konak gibi önemli tarihi yapıları ve kalıntılarını bünyesinde barındırıyor.

Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Sanat Tarihi Bölümü Dr. Öğretim Üyesi Osman Aytekin'ın kazı başkanlığında geçtiğimiz yıl İskender Paşa Camisinin haziresinde yapılan kazı çalışmalarının tamamlanmasının ardından bu yıl ki kazı çalışmaları 5. veya 9. yüzyılda inşa edildiği düşünülen kilise kalıntıları üzerinde başladı.


2021'de yapılan kazı çalışmalarında şamdan, 1819 tarihli Rus parası, Osmanlı padişahlarından 2. Mahmud döneminden kalma gümüş sikke gibi taşınabilir kültür varlıklarının yanı sıra 17. yüzyıl Çıldır Beylerbeyi Sefer Paşa ve Yusuf Paşa'ya ait mezarlara ulaşılırken, bu yıl ki çalışmalarda da, geometrik şekillerle süslenmiş taşlar, ile bazı seramik eserlerin kalıntıları bulundu.

Tarihte ilçe merkezi olarak kullanılan bölgedeki kazı çalışmaları 18 kişilik ekiple sürdürülüyor.

Kazı çalışmalarına, geçtiğimiz yıl başlanan kazı çalışmalarının bu yıl ki etabında 5. veya 9. yüzyılda ait olabileceğini tahmin ettikleri kilise kalıntıları üzerinde yoğunlaşacakalrını söyledi.

Kilise çevre duvarlarının tonlarca ağırlığındaki blok kayalar kullanılarak ustaca yapıldığını kaydeden Aytekin, bu yapıların kısmen de olsa günümüze kadar ulaşmasının nedeninin blok kayalar ve inşaatta kullanılan kaliteli "Horasan Harcı" olduğunu söyledi.

Kazı çalışmalarının bir süre daha ilerlemesinin ardından daha fazla veriye ulaşarak, kilisenin hangi dönemde yapıldığına dair daha bilimsel verilerek ulaşacaklarını düşündüğünü kaydeden Aytekin, "Kazımızda 10 işçimiz var. 8 uzman arkadaşımız var. Türkiye'nin çeşitli üniversitelerinden mimar, restoratör, antropolog, jeolog gibi meslek gruplarından arkadaşlarımız kazıya destek veriyor. Kazımız Kültür ve Turizm Bakanlığının uzun vadeli kazılar grubunda yer aldığından yıl sonuna kadar çalışmalarımız devam edecek. Bu yıl ki kazılara yeni başlamasına rağmen kiliselerin ne tür süslemelere ait olduğu, ne tür kap kaçak kullanıldığı yönünde veriler elde ettik" dedi.

Ortaçağ ve Osmanlı döneminin izlerini taşıyan bölgede yürütülen kazı çalışmalarının Doğu Karadeniz bölgesinin en öneli arkeolojik kazı çalışmalarından olduğunu kaydeden Aytekin, geçen yıl İskender Paşa Camisi haziresinde yapılan kazılarda önemli verilere ulaştıklarını dile getirerek, "Ardanuç’un tarihsel geçmişi hakkında önemli veriler elde edeceğimizi düşünüyorum. Artvin’de yeni bir müze açılıyor. Burada bulacağımız eserler taşınabilir kültür varlıkları olarak burada sergilenecek. Taşınmaz kültür varlıklarını da kazı sonrası restorasyon çalışmalarıyla yerli ve yabancı turistlerin beğenisine sunacağız." diye konuştu.



Yöre halkı tarafından Adakale olarak adlandırılan Gevhernik Kalesi ve çevresinin, tarihte bölgenin önemli idari ve kültürel merkezi olduğunu belirten Aytekin şunaları söyledi:

"Gevhernik Kalesi, 70 bin metre karelik alanda kent ve önün üzerindeki yüksek kayalıklar üzerinde inşa edilen kale ile Doğa Anadolu Bölgesi’ndeki en büyük kalelerden biri. Biz burayı uluslararası düzeyde tanıtmaya çalışıyoruz. Bölgeyi fetheden İskender Paşa tarafından yaptırılan eserlerle bölge mamur hale gelmiş. Artvin'deki ilk cami İskender Paşa tarafından 1553 yılında burada yapılmış. Cami yanında Ahıska paşalarına ait türbeler, medrese, çeşme, hamım gibi yapıların bulunduğu külliye niteliğinde bir bölge. Giriş kapısında Kanunu Sultan Süleyman'a ait 1563 tarihli bir kitabede bölgenin Osmanlı için önemsendiğinin kanıtı niteliğinde. 1954 yılında ilçe merkezinin bugün ki yerine taşınmasının ardından Adakale biraz geri planda kalmış. Uygunsuz yapılaşma başlamış ama halen çok önemli bir dokuya sahip olduğundan dolayı Kültür ve Turizm Bakanlığımız öncülüğünde Artvin Valiliğimiz ve diğer ilgili kurumların katkılarıyla buranın eski durumuna getirilmesi için çalışıyoruz."






« PREV
NEXT »

Hiç yorum yok

Facebook Comments APPID